એનલ સ્ટ્રિક્ચર

એનલ સ્ટેનોસિસ અને સ્ટ્રિક્ચર શું છે?

એનલ સ્ટેનોસિસ એટલે ગુદા નળીનું સાંકડું થઈ જવું. મળાશયમાં લાંબા સમયના સોજાને કારણે ક્યારેક ડાઘ (સ્કાર) બની જાય છે. વારંવાર ચાંદાં પડવાં અને રુઝાવાથી પણ ડાઘવાળી પેશી બની શકે છે, જેમ હરસ, ચામડીના મસા (સ્કિન ટેગ્સ), ગુદા પહોળી કરવાની પ્રક્રિયા (એનલ ડાયલેશન) અને સ્ફિંક્ટરેક્ટોમીની સર્જરીથી બની શકે છે. ડાઘવાળી પેશી સ્વસ્થ પેશી જેટલી લવચીક નથી હોતી, અને તે ધીમે ધીમે જમા થતાં મળાશય કે ગુદા નળીને સાંકડી અને સંકોચાયેલી કરી શકે છે, જેના પરિણામે મળાશય કે ગુદા સાંકડી થાય છે, જેને સ્ટ્રિક્ચર (અથવા સ્ટેનોસિસ) કહેવાય છે.

મોટાભાગના લોકોમાં રેક્ટલ સ્ટ્રિક્ચર આમાંના એક કે વધુ કારણોથી થાય છે: કબજિયાત કે મળત્યાગ માટે જોર કરવું, ગુદા કે મળાશયમાં ફિશર (ચીરા), ઈજા, નબળી રક્તવાહિનીઓ, સતત ઝાડાથી થતી બળતરા, ઇન્ફ્લેમેટરી બાવેલ ડિસીઝ અથવા મળાશયનો ચેપ.

ક્યારેક એનલ સ્ટ્રિક્ચર ખૂબ ધીમે ધીમે થાય છે, તેથી ડાઘવાળી પેશી તમારા મળને બહાર આવતો રોકે છે એવું સમજવાને બદલે તમને લાગે છે કે તમને કબજિયાત છે. મળ બહાર કાઢવા માટે જોર કરવા અને દબાણ કરવાથી વધુ ચીરા પડી શકે છે (અને તે રુઝાય ત્યારે વધુ ડાઘવાળી પેશી બને છે), સાથે હરસ, મળાશય અને ગુદાના ખેંચાયેલા સ્નાયુઓ, ખેંચ (સ્પાઝમ) અને પ્યુડેન્ડલ નર્વ સહિતની ચેતાઓમાં બળતરા પણ થઈ શકે છે.

પ્યુડેન્ડલ નર્વ ઝાડનાં મૂળની જેમ લેવેટર એની સ્નાયુઓ (પેડુના તળિયા એટલે કે પેલ્વિક ફ્લોરને બનાવતા મુખ્ય સ્નાયુઓ)માં બધે ફેલાયેલી હોય છે અને તે દબાઈ શકે છે કે તેમાં બળતરા થઈ શકે છે. ત્યારબાદ મળાશયની ખેંચ (ક્રેમ્પિંગ) અને બળતરાવાળી ચેતાઓ તમારા મળાશયને હજુ વધુ સંકોચી દેશે.

એનલ સ્ટેનોસિસ અને સ્ટ્રિક્ચરની કુદરતી સારવાર

23 વર્ષ પહેલાં ગુદાની આસપાસના ચામડીના મસા (પેરી-એનલ સ્કિન ટેગ્સ) કાઢવા માટે થયેલી મળાશયની સર્જરીથી મને ઘણા ડાઘ રહી ગયા હતા, જેમાં વર્ષો દરમિયાન ફિશર, ચેપ, પ્રસૂતિ અને આંતરિક હરસને કારણે વધારો થયો. મેં આ રેક્ટલ સ્ટ્રિક્ચરહીલ પદ્ધતિ વિકસાવી ત્યાં સુધીમાં મારા મળાશયમાં બે ઇંચ લાંબી જાડી ડાઘવાળી પેશી હતી અને હું 5 મિમી પહોળા – લગભગ એક દાંત જેટલા પહોળા – છિદ્રમાંથી મળત્યાગ કરતી હતી. મળત્યાગમાં દોઢ કલાક જેટલો સમય લાગતો, અને દર વખતે જાણે નાની પ્રસૂતિ જેવું લાગતું.

મારી એક વાચકને એવું સ્ટ્રિક્ચર હતું કે તેનું મળાશય એટલું સાંકડું થઈ ગયું હતું કે તે મળત્યાગ કરી શકતી ન હતી. તે પીડાથી બેહાલ હતી અને તેને આંગળીઓ વડે મળ કાઢવો પડતો હતો. તેના ડૉક્ટર તેનું મળાશય પહોળું (ખેંચીને મોટું) કરવા માંગતા ન હતા, કારણ કે તેમના કહેવા મુજબ તેનાથી તકલીફ વધુ ખરાબ થશે (આ સાચું છે).

તે મારા બ્લોગ પર આંતરડાના સ્ટ્રિક્ચર અને હરસની સારવાર માટે DMSO સાથેના મારા પ્રયોગો વિશે વાંચતી હતી, અને તેણે પોતે જ પગલું ભરીને આગળ વધવાનું નક્કી કર્યું. તેણે મારી પ્રાયોગિક ફોર્મ્યુલા 2 મહિના સુધી દરરોજ રાત્રે વાપરી. પછી તેણે કોલોનોસ્કોપી કરાવી અને તેના ડૉક્ટરે એ વાતની પુષ્ટિ કરી જે તે પહેલેથી જાણતી હતી – સ્ટ્રિક્ચર સંપૂર્ણપણે જતું રહ્યું હતું, અને તે ક્યારેય હતું તેની કોઈ નિશાની પણ ન હતી.

તેણે તેના એનલ સ્ટ્રિક્ચરને રુઝાવામાં વધુ મદદ માટે એનલ સ્ટેનોસિસ, સ્ટ્રિક્ચર અને હરસ માટેનું મારું હીલિંગ મેડિટેશન પણ કર્યું. યાદ રાખો કે જો તમે તમારી તકલીફના શારીરિક, ભાવનાત્મક અને આધ્યાત્મિક બધા પાસાંની એકસાથે સારવાર કરશો, તો તમને હંમેશા સૌથી ઝડપી પરિણામ મળશે અને લાંબા ગાળાની રાહત મળશે.

મેં જે ફોર્મ્યુલાને રેક્ટલ સ્ટ્રિક્ચરહીલ નામ આપ્યું છે તે હું હજુ જાતે વાપરી રહી છું, પરંતુ મારી ડાઘવાળી પેશીનું છિદ્ર 5 મિમીથી વધીને 20 મિમી થઈ ગયું હોવાથી, મને સતત ઇમેઇલ કરીને “શું તે તૈયાર થઈ ગઈ?” એવું પૂછતા બધા પીડિત લોકો માટે મેં આ પદ્ધતિ જાહેર કરવાનું નક્કી કર્યું છે.

જો તમે હાલમાં ગુદા કે મળાશયના સ્ટેનોસિસ કે સ્ટ્રિક્ચરથી પીડાતા હો, તો સારી શક્યતા છે કે ફિઝિકલ થેરાપી સાથે રેક્ટલ સ્ટ્રિક્ચરહીલ તમારી કાર્યક્ષમતા પણ પાછી લાવી શકે. તેથી હંમેશા તમારા પોતાના અંતરાત્માનું સાંભળો.

રેક્ટલ સ્ટ્રિક્ચરહીલના ઘટકો

ચાલો હું તમને બરાબર જણાવું કે રેક્ટલ સ્ટ્રિક્ચરહીલ ફોર્મ્યુલામાં શું છે, અને દરેક ઘટક ડાઘવાળી પેશીને નરમ કરવામાં અને ઓગાળવામાં કેવી રીતે ફાળો આપે છે.

DMSO (ડાઇમિથાઇલ સલ્ફોક્સાઇડ) – ઝાડની છાલમાંથી મળતો કુદરતી પદાર્થ, જે સૌપ્રથમ 1866માં રશિયન વૈજ્ઞાનિક ડૉ. એલેક્ઝાન્ડર સેત્ઝેફે શોધ્યો હતો. પછી યુનિવર્સિટી ઑફ ઓરેગોન મેડિકલ સ્કૂલના ડૉ. સ્ટેનલી જેકબે શોધ્યું કે DMSO દાઝવાના દુખાવામાં રાહત આપે છે અને ડાઘવાળી પેશી બનતી અટકાવે છે. તેમણે 1963માં તેમનાં પરિણામો પ્રકાશિત કર્યાં, અને DMSOના પ્રયોગો અને ઉપયોગ જંગલની આગની જેમ ફેલાયા. તાર્કિક રીતે, જે પદાર્થ ડાઘવાળી પેશી બનતી અટકાવી શકે, તે હાલની ડાઘવાળી પેશીને નરમ કરવા કે ઓગાળવા માટે પણ સક્ષમ હોવો જોઈએ, અને DMSO નિરાશ કરતો નથી.

એલોવેરા (કુંવારપાઠું) – બેક્ટેરિયા અને ફૂગ સામે રક્ષણ આપે છે. રાહત આપવા અને રુઝ ઝડપી બનાવવા માટે વપરાય છે, તે પોટેશિયમ આયોડાઇડના “ચચરાટ” અને DMSOથી થતી કોઈપણ બળતરાનો સામનો કરે છે.

પોટેશિયમ આયોડાઇડ – બેક્ટેરિયા અને વાયરસ સામે રક્ષણ આપતું ખનિજ મીઠું, જેને SSKI પણ કહેવાય છે, ડાઘવાળી પેશી અને સિસ્ટ (ગાંઠ)ને તોડવાની તેની ક્ષમતા માટે જાણીતું છે. જો તમે તેને લગભગ એક મહિનાથી વધુ સમય વાપરો, તો તમારે તમારા થાઇરોઇડનું કાર્ય તપાસતા રહેવું પડશે.

કોલોઇડલ સિલ્વર – બેક્ટેરિયા, વાયરસ અને ફૂગ સામે રક્ષણ આપે છે. MRSA જેવા એન્ટિબાયોટિક-પ્રતિરોધક બેક્ટેરિયા સામે લડવામાં અસરકારક હોવાથી ચાંદી ધરાવતી ઘાની પટ્ટીઓનો ઉપયોગ વધી રહ્યો છે.